The camping of Koekoek en De Waard was the base camp for the 2026 edition of the September Sail. Abel and Annewil cooked a very nice dinner for the participants who arrived on Saturday.
Sunday morning we rowed through the city of Ijlst and the Riperfeart and sailed towards the Langweerder Wielen and took a left turn into the Fammensrakken for our lunch stop. It was hot but there was a nice S3 so we could sail much of the time.
Monday was sunny with a little more wind. We sailed to the Langweerder Wielen, stopped for lunch in the Jaansleat, sailed through the Jeltesleat and arrived at Ijlst via the Wyde Wymerts.
Tuesday was rainy but less windy than predicted. Today’s motto was ‘messing about in boats’ . We rowed to the Wyde Wymerts and passed Abbegeaster Ketting before we turned into the scenic Westhimster Opfeart. This glorified ditch bordered by reeds and waterplants led us past the 14th century bell-tower of West Hem. There were no other boats, just us plodding along in the rain.A memorable experience!
We set sail and crossed the Oudegeaster Brekkken towards the Bearshoeke where our little band of raiders assembled for lunch and shelter. Then it was onwards towards the Idzegeaster Poelen and Heeg and back to Ijlst via the Wyde Wymerts.
Abel and Annewil treated us to a very nice dinner in the hall of Werf Ijlst after we had left our sodden clothes to dry on a rack made by Abel just before we arrived.
It was a very nice weekend. Many thanks to our hosts at Koekoek en De Waard and especially to Marlies for organising the event and planning the routes!
Verslag van Pollus (toegevoegd 14 september):
Klunen
Friezen hebben het klunen uitgevonden. Hardlopen op schaatsen die daar niet echt voor zijn ontworpen. Hardloopschoenen of simpele gympies zouden veel fijner zijn, maar je doet dat alleen voor het grotere doel: de volgende vastgevroren sloot.
De analogie met zeilen is snel gemaakt. De – in dit geval liefst niet vastgevroren – vaarten en meertjes zijn soms verbonden door smalle watertjes vol lelies, riet en superlage bruggetjes. Je gaat er met je zeilbootje doorheen omdat het moet. Ook hier is er een beter gereedschap denkbaar, bijvoorbeeld een kano of sup, maar je doet het met je zeilboot voor het grotere doel: het volgende ruime water.
Zo niet bij September Sail!
Uiteraard wordt tijdens dit weekeinde heerlijk gezeild, maar op sommige dagen is klunen de hoofdattractie. En dat betekent dat tijdens een regenachtige septemberdag tien zeilbootjes met gestreken mast zich beurtelings proberen los te wrikken uit het riet. En die duiken dan na een korte stint over een schitterend meertje direct het volgende slootje in. “Messing around with boats” heet dat.
Is dat leuk? Nou dat hangt er van af. De voorpret is enorm, want de natuur, de onbetreden landschappen en de pret met bootjes klinken erg aanlokkelijk. Achteraf geeft het ook een gevoel van prestatie, want een raid is geen onderlinge wedstrijd, maar weldegelijk eentje met jezelf.
Ik vaar doorgaans solo en dan wordt dat éénmansteambuilding. Het is een vermoeiende worsteling als je voor de zoveelste keer vast in het riet staat, een roeispaan weer wordt omarmd door waterplanten of als je je alwéér de mast moet strijken. Normaal doe je dat één keer per vakantie, nu om de haverklap. Het nadeel als je achterop raakt is dat je zelf de juiste afslag moet vinden, een voordeel van achterop raken is dat niemand je gevloek hoort. Tenminste, dat denk je…
Joost, de bezemboot, wachtte tijdens de eerste dag bij de laatste brug van die dag. Ik weet niet of iedereen er toen doorheen zat, maar ik wel. Tegen de wind in onder de brug doorgeroeid, nog een paar slagen, ff mast rechtop zetten… snel het zeil hijsen want de rest is al aan het varen en toen… “POLLUS!!!“ Huh?
Mijn bootje woei met staande mast langzaam terug richting de brug en dankzij zijn waarschuwing kon ik nog net op tijd de peddel pakken en op volle kracht bij het brugdek wegploegen. Dat was op het nippertje en mijn verzuchting dat deze uitdaging wellicht iets te veel voor mij was is Joost niet ontgaan, want eenmaal bij onze camping aangekomen vroeg hij neutraal “Zal ik morgen met je mee varen?”.
Nou dat was de volgende dag een volledig andere ervaring . Met twee personen losten we al snel de rest van het peloton. Dat lag niet alleen aan zijn betere roeitechniek en het feit dat we met stuurman niet voortdurend overal tegenaan botsten, maar ook omdat mijn roeibankje pas na wat improviseren op de goede plek stond.
Daarna kwam een uitgebreide privéles. Een middagje over alles wat niet op Youtube staat. Hoever je de giek maximaal kunt aanhalen voordat je het zeil dichttrekt, waar je precies in het zeil kunt zien wanneer je te scherp gaat varen en welk touwtje je gewoon kunt weglaten om het zeil sneller te kunnen strijken. Dat kan als je de neerhaler strak genoeg aantrekt (wow, zo strak?).
Standaard mantra’s als eerst vaart maken, dan pas scherp varen kende ik, maar nu ging het door tot in de perfectie. Schoot iets aantrekken of iets laten vieren gaat plotseling om een stukje van vier centimeter. Minieme details die enorme consequenties blijken te hebben. Belangrijkste les bij opkruisen: kijk naar je zeil. Niet naar je kompas, niet naar wat andere doen, kijk alleen naar je zeil.
Wij waren als eerste bij de lunchplek en ook bij de camping wachtte een lege stijger. Ik ben eigenlijk nooit ergens als eerste gefinisht en heb ook niet de ambitie dat veel vaker te doen, maar deze keer was magisch.
De volgende dag kon ik het geleerde in praktijk brengen. Dat ging best lekker, ik heb zowaar zeilend wat bootjes ingehaald. Totdat het klunen begon en mijn intieme connectie met het riet, de oever en de waterplanten weer de overhand kreeg.
Aan het einde van de groene worsteling kwam toch weer het verlossende meer en met een perfect windje, een rechte zuidwestelijke koers naar een brede sloot die ergens in de verte zou moeten opdoemen, was het zeilen absoluut een feest.
Ik was als laatste uit de rietsloot gekomen en het peloton was al van het meer af, vermoedelijk hunkerend naar een warme douche en droge kleren. Geen probleem want het bootje deed het nu zelf, ik wist waar ik heen moest en vermaakte me met een zakje nootjes en een blikje fris, met af en toe een blik op het kompas en turend naar de uitgang.
Omdat ik ruimschoots achterliep had ik niet de illusie nog iemand bij te halen en tot mijn stomme verbazing zag ik in de verte een zeiltje. Welke idioot gaat nu op deze miezerige regendag zeilen dacht ik nog. Het bleek Marlies te zijn die bij de monding op mij gewacht had. Ze vermoede dat ik me wel zou redden maar vond het saai om mij in mijn eentje te laten terugvaren. Zo hee!
Ik vroeg me de afgelopen dagen een paar keer af waarom ik toch met deze raids mee deed en daar dreef het antwoord. Dit zijn niet alleen de uitdagingen die ik aan wil kunnen, maar ook de mensen waar ik bij wil horen. Dus… op naar de volgende editie!
Pollus
